DNA Bilgilerinizi Mi Paylaşacaksınız? Bir Kez Daha Düşünün

Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Önceki gecenin 3’ünde Instagram’da yayınladığınız fazlasıyla kişisel fotoğrafı silebilirsiniz. Peki ya DNA’nızı paylaştıktan sonra silebilir misiniz? Bu açıkçası imkansız.

Evde DNA testi yapma endüstrisi patlamış durumda. Şubat ayında 12 milyondan fazla insan geçtiğimiz yıllarda ortaya çıkan Ancestry.com, 23andMe, MyHeritage ve bunun gibi pek çok test şirketine içine tükürdüğü bir tübü veya yanağından aldığı salya örneğini yolladı. Bu şirketler sizin DNA’nızı analiz ederek kanser riskinizden adını dahi bilmediğiniz pek çok aile üyenizi ortaya çıkarabiliyor. Ayrıca 69 dolardan başlayan fiyatlarla oldukça makul.

Eğlenceli gibi görünüyor, uygun fiyatla kendinizi tanıyabilirsiniz, öyle değil mi? Peki ya eğer deney şirketine paylaştığınız DNA’dan artık rahatsız olursanız? Bloomberg’de çalışan bir gazeteci bunu ilk elden araştırdı ve oldukça zor olduğunu gördü.

Kristen V. Brown yıllar içerisinde tükürük örneğini üç farklı şirkete yolladı. Daha sonra ise bu şirketlere giderek onlara yolladığı örnekten kurtulmalarını istedi.

Ancestry.com internet üzerinden verisini silmesine izin verdi, ancak bir hafta sonra şirketi arayıp DNA örneğini imha etmelerini istediğini, hala el sürülmemiş bir şekilde duruyordu.

23andMe ise bu veri ve örnekleri silmek için gereken araçların “şu anda mevcut olmadığını” söyledi. Daha sonra ise şirket hükümet düzenlemeleri nedeniyle yasal olarak genetik bilgilerini silemeyeceğini bildirdi.

Yalnızca Exploragen isimli bir şirket Bloomberg muhabirine genetik bilgilerini tamamen silebileceğini söyledi.

Bunun nedeni ise şu: siz bir Viking olup olmadığınızı anlamak için heyecan içerisindeyken şirkete genetik bilgilerinizi gönderdikten sonra bu bilgi üzerinde çok az kontrol sahibi olduğunuzun farkında değilsinizdir.

Hizmet kullanım şartları ve gizlilik politikasını ayrıntılı bir şekilde okuduğunuzda pek çok test şirketinin DNA verilerinizi üçüncü taraflarla kanun hükmü ve bilimsel araştırma gibi konularda paylaşma hakkına sahip olduğunu görürsünüz. Hatta bazı durumlarda örneğin sigorta şirketleri genetik bilginizden yola çıkarak sağlığınızla ilgili tahminlerle bulunarak sigorta teminatınızı reddedebilir (her ne kadar sigorta şirketlerinin genetik testinize bakarak teminatınızı reddetmesi yasal olmasa da hayat sigortası şirketleri için bu geçerli değildir.

DNA veriniz siz ve şirket arasında bulunmadığından, bu veriyi takip etmek ve izini silmek temel anlamda imkansızdır.

Tüm bunların yanında bu testlerin doğruluğu da açık değildir. Bir araştırma raporu kimi şirketlerin insan ile köpek DNA’larını bile ayırt edemediğini belirtti. Karamsar bir bakış açısıyla bakarsak siz bu şirketlere değerli DNA verilerinizi göndermek ve karşılığında yalnızca kusurlu bilgi alabilmek için para ödüyorsunuz.

Bu nedenlerden dolayı bir sonraki sefere eğer ecdadınızı merak ediyorsanız doğrudan tüketiciyi bilgilendiren genomik endüstrisinin biraz daha olgunlaşmasını ve politikalarının sizin faydanıza olmasını bekleyebilirsiniz. Eğer DNA’nızın her yerde paylaşılmasınız istiyorsanız, aksini de yapabilirsiniz.

Futurism

DNA Bilgilerinizi Mi Paylaşacaksınız? Bir Kez Daha Düşünün